Giá đỗ và rau mầm là cách trồng rau nhanh nhất: không cần đất, không cần nắng, không cần ban công. Một cái khay và một chỗ tối trong bếp là đủ, và ba tới bảy ngày sau là có rau ăn.
Nhưng vì chúng lớn lên trong môi trường ấm và ẩm nên đây cũng là nhóm cần giữ vệ sinh kỹ nhất. Bài này nói cả cách làm lẫn những lưu ý không được bỏ qua.
Giá đỗ: cách làm
Dùng đậu xanh nguyên hạt. Loại còn vỏ, không phải đậu đã tách.
Chọn hạt mới, đều và không mốc. Hạt cũ nảy mầm kém.
Rửa sạch và nhặt bỏ hạt lép hoặc nứt. Hạt hỏng làm thối cả mẻ.
Ngâm nước ấm sáu tới tám tiếng. Hoặc qua đêm.
Hạt nở gấp đôi và vỏ căng. Vớt ra và xả lại.
Cho vào rổ hoặc hũ có lỗ thoát nước. Thoát nước là điều kiện quan trọng nhất.
Đậy tối hoàn toàn. Ánh sáng làm giá xanh và đắng.
Dùng khăn tối màu hoặc úp rổ khác lên. Cách đơn giản.
Tưới hoặc xả nước ba tới bốn lần mỗi ngày. Mỗi lần xả rồi để ráo hẳn.
Ráo là điều kiện, đọng nước là hỏng. Nhắc lại vì quan trọng.
Đặt vật nặng nhẹ lên trên cho giá mập. Không bắt buộc.
Ba tới bốn ngày là thu hoạch được. Tuỳ nhiệt độ.
Trời nóng thì nhanh hơn. Kiểm mỗi ngày.
Rửa sạch và dùng ngay. Giá để tủ lạnh được hai ngày.
Rau mầm: cách làm
Hạt giống rau mầm khác hạt ăn thường. Mua loại ghi rõ dùng làm rau mầm.
Không dùng hạt giống đã xử lý thuốc. Loại bán để gieo trồng thường có xử lý.
Đọc bao bì kỹ trước khi mua. Điểm quan trọng nhất.
Các loại phổ biến: cải, củ cải, hướng dương, đậu Hà Lan. Mỗi loại một vị.
Ngâm hạt vài tiếng tuỳ loại. Hạt nhỏ thì ngắn hơn.
Chuẩn bị khay nông có lỗ thoát. Hoặc khay đặt trên khay hứng.
Lót giá thể: xơ dừa, đất sạch, hoặc giấy thấm. Dày chừng hai ba centimet.
Rải hạt đều một lớp, không chồng. Chồng thì thối.
Phun ẩm và đậy tối ba ngày đầu. Cho hạt nảy mầm.
Rồi mở ra và cho ánh sáng nhẹ. Mầm xanh lên.
Phun nước hai lần mỗi ngày. Ẩm chứ không ướt.
Năm tới bảy ngày là thu hoạch. Khi mầm cao chừng một đốt ngón tay.
Cắt bằng kéo sát gốc. Rửa nhẹ và dùng.
Làm mẻ mới sau khi thu hoạch. Không tái sử dụng giá thể cũ.
Vệ sinh: phần quan trọng nhất
Môi trường ấm và ẩm cũng thuận cho vi sinh. Không chỉ thuận cho hạt.
Nên giá và rau mầm là nhóm có rủi ro cao hơn rau thường. Điều nên biết.
Rửa tay trước mỗi lần chạm vào. Nhiều lần mỗi ngày.
Rửa và tráng nước sôi dụng cụ trước khi làm. Khay, rổ, hũ.
Để khô hoàn toàn trước khi dùng. Như mọi dụng cụ khác.
Xả nước đủ nhiều lần. Nước đọng là nguyên nhân hỏng chính.
Để ráo hẳn sau mỗi lần xả. Không để ngâm.
Nhặt bỏ hạt không nảy mầm. Chúng thối và lây.
Có mùi chua hoặc mùi hôi thì bỏ cả mẻ. Không cứu.
Có nhớt hoặc màu lạ thì bỏ. Cũng vậy.
Đừng tiếc một mẻ giá. Nguyên liệu rất rẻ.
Người mang thai, trẻ nhỏ, người lớn tuổi và người miễn dịch yếu nên ăn giá và rau mầm đã nấu chín. Thay vì ăn sống.
Đây là khuyến cáo phổ biến của nhiều cơ quan an toàn thực phẩm. Nên làm theo.
Nấu chín giảm rủi ro rất nhiều. Và giá xào vẫn ngon.
Dùng vào việc gì
Giá đỗ xào nhanh với đậu hũ. Một phút.
Giá trong tô bún và phở. Cho vào cuối hoặc chần nhanh.
Giá trộn gỏi. Chần trước nếu bạn thuộc nhóm cần cẩn thận.
Giá cuốn với bánh tráng. Giòn và mát.
Giá trong bánh xèo. Món quen thuộc.
Rau mầm rắc lên món ăn. Cho vị tươi và trông đẹp.
Rau mầm trong bánh mì. Nhưng nó dập khi ép, cho vào cuối.
Rau mầm trộn salad. Vị hơi cay tuỳ loại.
Rau mầm cải và củ cải có vị cay nhẹ. Hợp món béo.
Rau mầm hướng dương bùi và giòn. Dễ ăn nhất.
Cả hai đều không hợp nấu lâu. Chúng nhũn.
Cho vào cuối hoặc chần rất nhanh. Nguyên tắc chung.
Chúng là nguồn rau tươi khi chợ khan hiếm. Giá trị lớn nhất.
Nhất là trong mùa mưa bão. Không phụ thuộc thời tiết bên ngoài.
Vài lưu ý thực tế
Làm mẻ nhỏ. Một mẻ vừa ăn hai ba bữa.
Làm mẻ lớn thì ăn không kịp và phải bỏ. Và khó giữ vệ sinh hơn.
Làm gối đầu: bắt đầu mẻ mới khi mẻ cũ gần xong. Luôn có rau.
Ghi ngày bắt đầu. Dễ quên.
Đặt ở chỗ thoáng, không nóng. Gần bếp thì quá nóng.
Nhiệt độ quá cao làm hỏng nhanh. Mùa nóng cần chú ý hơn.
Không đặt trong tủ kín không thông khí. Cần thoáng dù cần tối.
Chi phí rất thấp. Một nắm đậu xanh cho cả rổ giá.
Đây là cách rẻ nhất để có rau tươi. Rẻ hơn cả trồng chậu.
Và nhanh nhất. Ba ngày.
Trẻ con rất thích xem quá trình này. Thay đổi thấy rõ mỗi ngày.
Là hoạt động tốt để dạy trẻ về cây. Kết quả nhanh nên trẻ không chán.
Nhưng vẫn giữ nguyên tắc vệ sinh. Trẻ rửa tay trước khi chạm vào.
Và trẻ nhỏ thì ăn giá đã nấu chín. Nhắc lại.
